Sommigen denken dat de naam komt van het Arabische “Al Bana”, “uitstekende plek”; anderen menen dat hij van het Latijnse “Mons Albus” komt, naar de heuvels waarop het dorp ligt en die 's winters besneeuwd zijn. Het woord “Elicona” lijkt daarentegen uit de Griekse kolonisatie te stammen: de Doriërs noemden de heuvel waarop later het middeleeuwse Montalbano ontstond “Helikon”, “kronkelig”, naar de vorm van de beek ernaast.
Je verliest jezelf in de schoonheid van dit statige dorp: de middeleeuwen hangen er nog in de lucht, met de huisjes op de rotsuitlopers en de steegjes tussen de vele kerken, herenhuizen en het betoverende kasteel.
Het kasteel, gebouwd als verdedigingswerk in de tijd van de Zwabische en Aragonese heerschappij, werd op wens van Frederik III van Aragón een echt koninklijk paleis, met twee verdiepingen, achttien grote, elegante ramen in de buitenmuren boven de Zwabische schietgaten en een flink aantal portalen en deuren. Binnen dompelen de ruime zalen je onder in de sfeer van de oude hoven.
Vlak bij het kasteel verdient de kerk van Sint-Catharina van Alexandrië uit 1393 een bezoek. Deze romaanse kerk bewaart waardevolle schilderijen, zoals de “Cena Domini” uit de school van Guido Reni, en een marmeren beeld van de heilige dat aan de school van Gagini wordt toegeschreven.
Vanaf het kasteel wandelen we door de steegjes en straatjes van het oude centrum tot aan de Duomo. Herbouwd in 1645 en geflankeerd door een imposante klokkentoren met fraaie bronzen klokken, is hij gewijd aan Maria-Tenhemelopneming en de heilige bisschop Nicolaas, de beschermheilige van het bergdorp.
Aan de ene kant strekt het gebied zich uit naar de hoogvlakte van Argimusco, waar weidse graslanden en eeuwenoude bossen, zoals het natuurreservaat Bosco di Malabotta, de bezoeker een adembenemend decor bieden; aan de andere kant loopt het zacht af naar de Tyrreense Zee en reikt de blik tot het silhouet van de Eolische Eilanden.
Onweerstaanbaar zijn de prachtige megalieten van Argimusco: reusachtige kalkrotsen met bijzondere vormen, waarin je menselijke en dierlijke figuren en esoterische, haast magische symbolen ontdekt. Volgens sommigen zijn ze gevormd door duizenden jaren erosie door wind en regen; anderen houden het erop dat een mysterieus prehistorisch volk dat hier woonde en er rituelen en offers aan de goden bracht, ze zo heeft vormgegeven.
Tot de belangrijkste megalieten behoren twee grote, langwerpige rotsblokken die plechtig oprijzen en symbolen van mannelijkheid en vrouwelijkheid zouden voorstellen; een paar honderd meter verderop torent de zogeheten Adelaar, een van de meest realistische megalieten ter wereld, die het profiel van de roofvogel met gespreide vleugels uitbeeldt. Argimusco is de enige megalietenplek van Sicilië.
Hier ontspringt de rivier de Elicona, waarlangs door de eeuwen heen watermolens werden gebouwd; de bewoners gingen er vroeger te voet of op een muilezel heen, met graan om te laten malen. Tussen het groen zie je nog altijd de resten van de oude molens (raderen, muren, de watergangen die saitte heten).
Op het bijzondere grondgebied van Montalbano Elicona staan “cubburi”, ook “casotti” genoemd: bouwsels die doen denken aan de trulli van Apulië en de nuraghi van Sardinië. Op een paar honderd meter van de hoogvlakte ligt het schitterende natuurreservaat Bosco di Malabotta, in de overgangszone tussen het Peloritaans gebergte en de Nebroden. Het reservaat reikt van 650-700 meter tot 1341 meter hoogte.
In het beschermde gebied groeien beuken, moseiken, eiken, dennen, tamme kastanjes en hazelaars, en in mindere mate ook esdoorn, zwarte populier, wilg, oosterse haagbeuk, hulst, kardinaalsmuts, steeneik, wilde peer en gewone vlier.
De fauna van het reservaat is typisch Siciliaans: er leven wilde kat, vos, konijn, stekelvarken en egel, marters en wezels, spitsmuis, relmuis, eikelmuis en wild zwijn.
Daarnaast verschillende soorten reptielen, amfibieën en insecten, waaronder veel zeldzaam geworden vlindersoorten.
Boek vooraf
Tours naar Montalbano Elicona
Wat te zien in Montalbano Elicona
Een van de bekendste en meest gefotografeerde plekjes van Montalbano Elicona is de “Vicolo Placido Fiore”: een smal straatje vernoemd naar Placido Fiore, die in 1684 overleed en het liefdadigheidswerk Peculio oprichtte.
Hij had namelijk de gewoonte “behoeftige gezinnen bij te staan met leningen uit eigen zak”, vooral in moeilijke tijden voor het dorp, wanneer de bevolking werd onderdrukt en geplunderd. Het liefdadigheidswerk dat hij stichtte, bleef in de eeuwen daarna zijn taak vervullen, tot de oprichting van de landbouwkas Cassa Agraria in 1887.
Een andere karakteristieke straat in het historische centrum is de via Giovan Guerino, naar een man die de plaatselijke overlevering herinnert als beschermer van het volk in de middeleeuwen. Hij zou in de strijd zijn gesneuveld precies onder de poort die zijn naam draagt, op een paar meter van de kerk van de Heilige Geest (Spirito Santo).
Naast de gevarieerde stenen beeldhouwwerken vallen in Montalbano aan de via Mastropaolo het sfeervolle barokke portaal van Casa Messina-Ballarino op, in de 17e eeuw gebeeldhouwd door Irardi uit Napels, en dat van Casa Mastropaolo, 18e-eeuws werk van een plaatselijke steenhouwer. De Soprintendenza (monumentenzorg) verklaarde ze in 1912 tot nationaal monument.
Aan de via Mastropaolo, tussen de palazzi Faranda en Bisagna, staat nog een van de oude poorten van Montalbano Elicona: de Porta di Terra. Hierdoor gingen de boeren in en uit die hun oogst naar het kasteel brachten en daarna weer terugkeerden naar hun akkers.
Wil je de belangrijkste momenten uit het leven van de bewoners van Montalbano herbeleven, loop dan even binnen bij het Museo Storico-fotografico Eugenio Belfiore: gebruiken, klederdracht, het dagelijks leven, ambachten en oude beroepen, feestdagen, markten en grote evenementen door de jaren heen.
Ook in Palazzo Aloisio leeft de geschiedenis voort: het is nu een huismuseum, want het is een van de zeldzame herenhuizen die sinds het begin van de 20e eeuw intact zijn gebleven. Binnen worden nog altijd elk meubelstuk, elk stuk keukengerei en elk stuk van de uitzet zorgvuldig bewaard. Aan de muren hangen portretten van de vroegere eigenaren, tussen originele vloeren en rijke fresco's.
-
Montalbano Castle domineert en domineert het hele bewoonde gebied. De structuur, daterend uit de twaalfde eeuw, werd aangepast en vergroot tussen de dertiende en veertiende eeuw door de wil van Frederick II van Aragon. Het fort zou kunnen…
-
Destessse Amene van millennale weiden en bossen, esoteriek en mystiek, adembenemende scenario's: dit alles is Argimusco, een gebied dat zich uitstrekt over een enorm plateaus tussen 1165 en 1230 meter s.de.M, het enige voorbeeld van een…
-
Het ligt in de buurt van het majestueuze kasteel, gericht op Argimusco. Arnaldo uit Villanova, alchemist en persoonlijke arts van koning Federico III van Aragon zelf, documenteert zijn bouw in 1310. Binnen de oude kerk, gewijd aan de…
-
De hoofdkerk, die we vinden langs verschillende steegjes die het kasteel scheiden van Piazza Duomo en die de Matrix -buurt oversteken. Het is de grootste van de kerken van Montalbano Elicona en staat bekend als de kleine basiliek van…
-
Het domineert het plein dat het dorp verwelkomt en het stadhuis flankeert, zodra het klooster de Dominicaanse vaders heeft toevertrouwd. De kerk van San Domenico, beter bekend als het heiligdom van Maria SS.Maar van voorzienigheid…
-
In de wijk Matrix, langs het oude dorp, is er de kerk van de Heilige Geest. Opgericht in de veertiende eeuw, bestaat deze kleine kerk uit een enkel schip met drie altaren, precies drie zandstenen stenen nissen met gesneden hoofdsteden. Op…
-
Helaas, tegenwoordig van dit religieuze gebouw, dat in verre tijden de overblijfselen van de Mastropaolo heeft gehouden, blijven er slechts enkele ruïnes bestaan door de aardbeving van de Golf van Patti uit 1978. Het is bekend dat zijn…
1Castello di Montalbano
Via Don Ottavio Bolgeni - Montalbano Elicona (ME)
2Megaliti dell'Argimusco
Strada Provinciale 115 - Montalbano Elicona (ME)
3Chiesa di Santa Caterina
Via Mastropaolo 13 - Montalbano Elicona (ME)
4Chiesa Madre
Piazza Duomo - Montalbano Elicona (ME)
5Chiesa di San Domenico - Santuario della SS. Provvidenza
Via Provinciale 19 - Montalbano Elicona (ME)
6Chiesa dello Spirito Santo
Via Giovan Guerino - Montalbano Elicona (ME)
7Chiesa di San Michele
Traversa I Giardino - Montalbano Elicona (ME)
Zo kom je van Catania naar Montalbano Elicona
Met de auto
Boek vooraf